آموزش سريع فراگرفتن ترجمه قرآن

اَلَلهُمَّ عَجِّل لِوَلِيِكَ الفَرَج بِسمِ الله الَّرحمَنِ الَّرحِيم اَلَلهُمَّ عَجِّل لِوَلِيِكَ الفَرَج

منبع : برگرفته شده از كتاب كليد هاي فهم زبان قرآن نوشته مهندس سيد مرتضي شجاعي

طراحي و تدوين : محمد رضا معصومزاده

مقدمه

چند تذكر:

1- كليه اعداد و ارقام از كتاب كليدهاي فهم زبان قرآن نوشته شده است .

2- ترجمه بعهده مربي و متربيان گذاشته شده است .

3- هدف عمده از اين طرح اين است كه بدانيم و بفهمانيم كه ترجمه قرآن آسان است چون لغات مشترك زياد دارد پس روي آمار لغات تا بحال آموخته شده بيشتر تكيه شود.

4- از به خاطرسپردن اعداد و ارقام خود داري گردد .

5- قسمت تمرينها لازم و كافي نيست و تمرين بيشتر لازم است .

6- بعضي از قواعد عربي بصورت نكته ذكر شده كه توضيح و تمرين بيشتري را ميطلبد.

7- چون هدف اصلي روي ترجمه است در بعضي از الواح ، لغات با نكته ها همخواني ندارد.

8- اين دوره با 25 درس ارائه شده وانشاء الله بقيه آن در دوره بعدي تكميل خواهد شد .

9- ما را با انتقادات و پيشنهادات خود ياري نمائيد

قبلا از زحمات جناب آقاي مهندس سيد مرتضي شجاعي صاحب كتاب كليدهاي فهم زبان قرآن تشكر مينمائيم

درس اول

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَلله	عَلِيم	كُلّ	شَئ	رَحمَان و رَحِيم	رَبّ	هُوَ - هُ	حَكِيمْ	اِنَّ	عَزِيزْ	جمع
تعداد	2849	855	410	283	326	977	477	209	641	120	7147
ترجمه											*

تمرين: پنج جمله(با ترجمه) باكلمات فوق بسازيد - پنج آيه (يا قسمتي از آيه) بنويسيد كه كه كلمات فوق در آن بكار رفته باشد(با ترجمه)

تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده :7147

درس دوم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	عَنِيْ	حَلِيمْ	عَالَمِيِنْ	كَرِيمْ	غَفُورْ	بَصِيرْ	جمع
تعداد	73	15	791	47	235	148	1309
ترجمه							*

تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده :8456

درس سوم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	خَالِقْ	خَبِيرْ	رَئُوفْ	عَظِيمْ	عَذَابْ	قَدِيرْ	عَلي'	اَنَا	عَلِيّ	يَوْمْ	جمع
تعداد	261	52	13	115	372	132	1433	65	70	490	3004
ترجمه											*

11460 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس چهارم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	قَالَ	اِلي'	مَنْ	مِنْ	تَعلَمُونَ	مَا	يَعلَمُ	فِي	اَلَّذِينَ- اَلَّذِي	آمَنُوا	جمع
تعداد	1724	741	853	2840	442	2355	855	1660	1450	849	13769
ترجمه											*

تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده :25229 (حدود بيش از يك سوم قرآن)

درس پنجم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	رَسُولْ	قَوِيّ	كَانَ	سَمَاوَاتْ	اَرْضْ	مُهاجِرْ	وَاسِعَه	مُفسِدْ	مُصلِحْ	سِرّ	جمع
تعداد	511	42	1392	310	461	31	32	50	180	32	3041
ترجمه											*

28270 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده :

درس ششم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	بَرّ	بَحْرْ	حَمْدْ	شَهِيدْ	وَلِيّ	بَيْتْ	عَبْدْ- عِبَادْ	حَمِيدْ	عَنْ	مُحِيطْ	جمع
تعداد	12	42	68	122	241	73	150	14	زياد	11	733
ترجمه											*

29003 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس هفتم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اِبنْ	لِي	كَ	عَبْدْ	مَا	اِنَّمَا	كَبِيرْ	اَكْبَرْ	قَوْلْ	يَا	جمع
تعداد	زياد	زياد	زياد	35	زياد	زياد	43	24	50	زياد	152
ترجمه											*

29155 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس هشتم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	نَحْنُ	هذَا- هذِه	نَا	لَ	عَمِلُوا	كَفَرُوا	هُمْ	وَيْلْ	فَ	وَاحِدْ	جمع
تعداد	83	273	زياد	زياد	457	528	زياد	40	زياد	61	1442
ترجمه											*

30597 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس نهم

نكته: نشانه هاي جمع ون ين ات ميباشد كه به آخر كلمه مفرد اضافه ميشود.

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	مَبْعُوثْ	مَوْتْ	خَالِدْ	مَعَ	مُحْسِنْ	لَيْلْ	نَهَارْ	شَمْسْ	قَمَرْ	مُتَّقِينْ	جمع
تعداد	65	166	87	160	184	92	57	33	27	27	898
ترجمه											*

تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده: 31495

درس دهم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	مُجْرِمْ	يُحِبّْ	لا	وَعَدَ	بَعْضْ	ثمَّ	جمع
تعداد	66	95	1609	149	129	336	2384
ترجمه							*

تمرين: با كلمات زير جمع ببنديد (ازهرسه علائم جمع ون ين ات استفاده نمائيد)

مؤمن – عابد – صالح – صادق – مسلم – كافر – حافظ

33879 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس يازدهم

نكته: كلمات هم خانواده و كلمات هموزن داراي حروف اصلي مشترك هستند كه آن حرفها را ريشه لغت ( يا رئيس خانواده) مي گويند.

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	سِحْرْ	خَلَقَ	فَضَّلَ	رَزَقَ	خُسْرْ	حَيوة	لَعِبْ	لَهْوْ	اَلَا	فَلَاحْ	جمع
تعداد	60	261	104	124	65	179	20	16	54	40	923
ترجمه											*

تمرين: 3 كلمه هم خانواده لغات زيررا بنويسيدوريشه اصلي هر كدام را با رنگ ديگري مشخص نمائيد.

عالم – منظور – انصار – صلاح – معبود – ضارب – شريك – مجمع – احترام - اكبر

34802 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس دوازدهم

نكته : با توجه به معني ريشه لغت ما مي توانيم بقيه معاني هم خانواده آن لغت را تا حدودي حدث بزنيم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	يَا- يَااَيُهَا	نَاسْ	اَنْزَلَ	مَاءْ	مُرْسَلْ	جَمِيعَا	اَحْيَا	سُبْحَانْ	كَانُوا	هِيَ- هَا	جمع
تعداد	508	240	290	63	511	130	179	89	1388	191	3589
ترجمه											*

تمرين: معاني لغات زير را با توجه به معني ريشه آن بنويسيد.

مخلوق – عالم – نصر – عارف – معبود – ضارب – مجموع – صلح – كاذب- مشكور

38391 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس سيزدهم

نكته : كلمات هموزن داراي دو مشخصه مي باشند

1- از نظر حركات و حروف (غير حروف اصلي ) كاملا يكسان مي باشند.

2- معمولا كلمات هموزن در زبان عربي از نظر معنا داراي يكنوع شباهت خاصي با يكديگر مي باشند.

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَلِيمْ	بَلْ	دَخَلَ	خَرَجَ	اِذْ- اِذَا	اِغْفِرْ	مُبِينْ	شِرْكْ	ضَلَالْ	اَنْفُسْ	جمع
تعداد	75	35	126	179	694	234	257	143	190	298	2231
ترجمه											*

تمرين: ريشه لغات زير را بنويسيد و از هر كدام سه كلمه هم خانواده بنويسيد.

نَترك – اَثقال – جَمَعناكم – فَاسمَعون – يَستَبدِل – مخلوقات- اَرسَلنا - صادقون

40622 (بيش از نيمي از كل كلمات قرآن« 122كلمه با تكرارو هم خانواده آنها» را تا بحال آموخته ايد .) تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس چهاردهم

نكته : 1- سنگ ترازوي تعيين وزن كلمات ، افراد خانواده ‏فِعل ميباشد .

2- كلماتي كه بر وزن فاعل هستند بر كننده كاري دلالت مي كنند مثل شاكركه به معناي شكر كننده است

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	جَعَلَ	ظُلُمَاتْ	نُجُومْ	اِلَّا	سَمْعْ	اَبْصَارْ	اَفْئِدَه	خَيْرْ	اَلْفْ	شَهْر- سَنَه	جمع
تعداد	348	26	13	615	182	146	16	176	10	21	1553
ترجمه											*

تمرين: 10 كلمه از قرآن كه بر وزن فاعل هستند را با ترجمه بنويسيد.

42175 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس پانزدهم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	ظَلَمْتُ	وَعَدَ	قُلَوبْ	ذَالِكَ	اَوْلِياءْ	اَجْرْ	اَلْيَوْمْ	اِنَّا	قَدْ- لَقَدْ	جمع
تعداد	289	149	168	246	241	108	490	641	406	2738
ترجمه										*

44913 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس شانزدهم

نكته: تمام كلماتي كه بر وزن فاعل هستند، غالبا دلالت بر كننده كاري يا دارنده چيزي مي كنند . اين كلمات را در اصطلاح اِسم فاعل مينامند

با دانستن اين موضوع معناي 873 كلمه از قرآن را مي توانيم بفهميم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَنْتَ	كَذِبْ	مَوْلا	نَصْرْ	مُنَافِقْ	لِقَاءْ	كَثِيرْ	كَظْمْ- غِيْظْ	عَافِينْ	نِعْمَ	جمع
تعداد	78	249	241	159	111	137	156	6 - 11	35	16	1199
ترجمه											*

تمرين: كلمات بر وزن فاعل را در سوره مباركه حجرات پيدا كرده بنويسيد(با ذكر ريشه و ترجمه)

46112 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس هفدهم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اُولَئك	مَأوَا	نَارْ	اَشَدُّ	غَلَبَ	فَاسِقْ	فَطَرَ	رَجَعَ	عَدُوْ	جمع
تعداد	206	36	193	103	31	53	17	103	105	847
ترجمه										*

تمرين: كلمات بر وزن فاعل را در سوره مباركه ق پيدا كرده بنويسيد(با ذكر ريشه و ترجمه)

46959 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس هجدهم

نكته:هر كلمه اي كه بر وزن فاعل باشد يا با ( م ) شروع شود و حرف ماقبل آخر آن كسره داشته باشد بمعني كننده كاري مي باشد

و به آنها اسم فاعل مي گويند مثل مجاهد : كسيكه جهاد مي كند

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	هُدي	صَلَاةْ	خُشؤعْ	لَغْوْ	اِعْرَاضْ	فَعَلَ	اِضْلَالْ	تَبْذِيرْ	اَسْلَمْ	جمع
تعداد	313	99	17	11	79	108	190	3	138	958
ترجمه										*

تمرين: سه كلمه هم وزن لغات زير با ترجمه بنويسيد(براي هر لغت سه كلمه)

مقَصِر- مشرِك-مستَغفِر- منتَظِر- متوَكِل- منافِِق- مخَلِص- متَطَهِر

47917 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس نوزدهم

نكته:خلاصه درس گذشته: اسم فاعل دو چهره دارد 1- يا بر وزن فاعل است 2- يا حرف اولش مُ و حرف ما قبل آخرش كسره دارد

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَنْتُمْ	اَكْثَرْ	قُعُودْ	يَقْتُلْ	تَعَمُدْ	جَزَاءْ	ِاِقْتِدَارْ	فَنْظُرْ	كَيْفَ	يَضِيعْ	جمع
تعداد	129	159	31	170	7	99	130	130	83	10	948
ترجمه											*

تمرين: ده كلمه از سوره آل عمران كه بر وزن (چهره 2) اسم فاعل بنويسيد . با ترجمه

48865 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس بيستم

نكته: هر كلمه اي كه هموزن مفعول بود ، در باره كسي و يا چيزي است كه كاري روي آن انجام گرفته است . مثل مكتوب : نوشته شده

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَمْوَالْ	مَجْمُوعْ	سَائِلْ	مَسْئُولْ	مِنَّا= مِنْ+ نَا	جَعَلْنَا	عَهْدْ	مِيقَاتْ	مَقَامْ	مَحْرُومْ	جمع
تعداد	86	130	129	129	35	164	46	11	327	83	1140
ترجمه											*

تمرين: ده كلمه بر وزن مفعول از سوره بقره بنويسيد. باترجمه

50005 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شد

درس بيست و يكم

نكته: هر گاه كلمه اي با مُ شروع شود و حرف ما قبل آخر آن حركت فتحه داشته باشد اسم فاعل است يعني ، كسي و يا چيزي است كه كاري روي آن انجام گرفته است مثل مُبارَك : بركت داده شده

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	وَجِيهْ	مُغْرُقْ	اِمَّا	كَذَّبُوا	مَحْضَرْ	سَحَابْ	يَعْقِِلُونْ	مُكْرَمْ	مَجْنُونْ	نَعَمْ	جمع
تعداد	78	23	زياد	249	21	11	49	55	50	4	540
ترجمه											*

تمرين: ده كلمه بر وزن اسم مفعول از سوره انعام بنويسيد. باترجمه

50545 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس بيست و دوم

نكته: از امتيازات قرآن يكي اين است كه تقريبا براي تمام كلمات آن قاعده و قانوني وجود دارد همانطور كه تا بحال آموختيم كه با دانستن يك قائده( مثلا پي بردن به ريشه كلمه) هزاران كلمه را ميتوانيم ترجمه كنيم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	قُنُوتْ	تَحْرِيمْ	اِنْفَاقْ	مَعْرُوفْ	مُنْكَرْ	نَاهُونْ	بَشِّرْ	فُرُوجْ	اِخْرَاجْ	صَوْمْ	جمع
تعداد	13	83	74	71	37	52	84	9	179	13	615
ترجمه											*

51160 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس بيست و سوم

نكته: در معني كلماتي كه بر وزن فَعِيلْ ، فَعُولْ ، فَعَّالْ باشند غالبا صفت مبالغه دارند ( مبالغه = زياد انگاشتن) يعني مفهوم ، هميشه ، بسيار ، ... در آن نهفته است مثل رحيم = هميشه مهربان رَئوف = هميشه و بسيار با رأفت غَفار = بسيار آمرزنده

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	ضَعُفَ	فَجْرْ	وَ	ضَالَّ	مَرفُوعْ	مَفْعُولْ	بَيْت	مَعْمُورْ	مَسْرُورْ	مَوْعُودْ	جمع
تعداد	51	24	زياد	190	29	108	73	27	11	149	662
ترجمه											*

تمرين: از كلمات آموخته شده 10 كلمه با وزنهاي فوق بسازيد و ترجمه آنرا بنويسيد

51822 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس بيست و چهارم

نكته: چند تبصره: 1- كلمات بر وزن فَعُولْ هم براي مفهوم ، هميشه ، و هم براي مفهوم ، بسيلر ، بكار ميروند 2- معمولا كلمات بر وزن فَعِيلْ در مواردي بكار ميرود كه بخواهند كاري و يا صفتي را بصورت هميشگي بكسي نسبت دهند مثل نَصير= هميشه ياري كننده 3- علاوه بر وزنهاي فَعِيلْ ، فَعُولْ ، فَعَّالْ كه معمولا براي صفت مبالغه بكار ميروند وزنهاي ديگري هم براي مبالغه وجود دارد كه چون در قرآن كاربرد چنداني ندارد از آنها صرف نظر مينماييم

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اِنْذَارْ	مَتي	قُرْبْ	فَضْلْ	خَوْفْ	بُشْري	فَوْزْ	يَدْ	عَقَابْ	ذُو- ذَا- ذِي	جمع
تعداد	122	9	97	104	124	84	29	120	80	80	849
ترجمه											*

تمرين: ده كلمه بر افعال فوق از سوره توبه بنويسيد. باترجمه

52671 تعداد كل كلمات تابحال آموخته شده

درس بيست و پنجم

نكته: در قرآن عزيز، كلمات هموزن مَفْعَلْ يا مَفْعِلْ معمولا دلالت بر مكان انجام كاري مينمايند

تبصره 1 = وزن مَفْعَلْ يا مَفْعِلْ گاهي بمعناي خودِ كار مي باشد مثل مَنْطِقْ و مَرْجِعْ بمعناي سخن گفتن و بازگشتن

تبصره 2 = وزن مَفْعَلْ يا مَفْعِلْ گاهي بمعناي زمان انجام كار نيز بكار ميرود مثل مَطْلَعْ و مَوْعِدْ بمعناي زمان طلوع و زمان وعده

تبصره 3 = وزن مَفْعَلْ يا مَفْعِلْ گاهي بمعني هر دو يا هر سه معني فوق مي آيد

وزن مَفْعَلْ يا مَفْعِلْ را در اصطلاح اسم زمان و مكان مي نامند

تعداد كلمات در قرآن : 77701

كلمه	اَسْري	طَيِّبَهْ	رِضْوَانْ	شَرَابْ	حَمِيمْ	يَعْمُرُ	يَهْدِي	يَشَاءْ	صِرَاطْ	جَحِيمْ	جمع
تعداد	25	50	66	40	21	20	313	274	45	26	880
ترجمه